O wspólnej walce z komunizmem

obraz: magyarhirlap.hu

Tuż przed kolejną rocznicą czerwcowych wyborów 1989 roku, w Polskim Instytucie

Badawczym i Muzeum odbył się wykład i dyskusja o kontaktach polskiej i węgierskiej opozycji

przed 1989 rokiem. Tematem tym zajął się doktor Tadeusz Kopyś z Instytutu Europeistyki

Uniwersytetu Jagielońskiego w Krakowie.

Krakowski naukowiec przedstawił historyczny rys kontaktów jakie miały miejsce między

przedsawicielami zorganizowanej opozycji polskiej i węgierskiej. Niestety, mimo wielkiej przyjaźni

między naszymi Narodami, te kontakty nie były zbyt liczne. Przede wszystkim dlatego, że

węgierski ruch oporu przeciwko władzy komunistycznej był słabo rozwinięty niemal do końca tego

systemu, a jedyne zalążki tej działalności znaleźć można w inteligenckim Budapeszcie.

 

Ciekawą informacją było to, że spory ruch oporu przeciwko władzy narastał w grupach polskich

robotników pracujących na kontraktach na Węgrzech. Wybuchło kilka strajków, działała komórka

Solidarności. Polski kościół na Kőbanyi pękał w szwach.

Informacje te potwierdzili goście spotkania, którzy sami opowiadali o swoich doświadczeniach z

tamtych lat.
(pp)

NOE Festiwal 2016

NOE festiwal
NOE Feastiwal – 2016

Węgry były gościem specjalnym, a węgierskie wina tematem przewodnim tegorocznej, trzeciej już edycji Festiwalu Wina Noe 2016, który odbył się 4 czerwca w Katowicach. Do stolicy Górnego Śląska przyjechało kilkunastu wystawców, z których większość miała w szlachetny trunek z Węgier.

Z prelekcją dotyczącą węgierskiej sztuki kulinarnej wystąpił dyrektor Polskiego Instytutu Badawczego i Muzeum w Budapeszcie Piotr Piętka. Węgierska kuchnia dla Polaków to najczęściej zbiór kilku stereotypów, które próbował odczarować szef PIBM. Piotr Piętka opowiadał między innymi o najnowszych trendach kulinarnych, ostatnich sukcesach węgierskich kucharzy, a także o hitach jakie węgierska gastronomia może zaproponować turystom z Polski. Zdradził również kilka prostych przepisów na węgierskie dania i kilka sztuczek, które madziarskim potrawom nadają charakterystyczny smak.

O węgierskich winach opowiedział zgromadzonym w sali kinowej Andrzej Woźnikowski – miłośnik dobrego wina i dobrej kuchni, doradca wielu firm specjalizujących się w sprowadzaniu wina do Polski. Tematem jego prelekcji był Toka i Eger – różnice i podobieństwa.

Honorowym patronem imprezy była ambasada Węgier w Polsce.

Praktyczna Polska – Emerytury z Polski

Tego można było się spodziewać! Kolejne spotkanie z cyklu Praktyczna Polska wywołała sopre zainteresowanie publiczności a także lawinę pytań. Mówiono przecież o emeryturach z Polski.

Ekspertem, który odwiedził tym razem Polski Instytut Badawczy i Muzeum w Budapeszcie była pani Diana Czerkies, zastępca naczelnika Wydziału Realizacji Umów Międzynarodowych oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Tarnowie. To właśnie ten oddział ZUS obsługuje osoby z Węgier, zarówno Polaków, jak i Węgrów, którzy pracowali w Polsce i będą otrzymywać świadczenia z polskiego systemu emerytalnego.

Na początku pani Naczelnik opisała dokładnie jak wygląda sposób obliczania świadczeń, jakie dokumenty należy złożyć i jakie formalności należy poczynić, by otrzymać upragnioną przecież nieraz emeryturę lub inne świadczenie z Polski. Jak pokazały pytania publiczności, które miały miejsce po referacie eksperta, nie wszystko jest takie proste i łatwe.

Wiele wątpliwości budzi na przykład sposób zaliczania studiów czy opieki nad dzieckiem. Według relacji zgromadzonych gości są również problemy z ustaleniem konkretnego czasu pracy u danego pracodawcy. Często zakłady te po prostu nie istnieją.

Pani Diana Czerkies starała się wyczerpująco odpowiedzieć na wszystkie pytania. Jeżeli pozostały jakieś wątpliwości obiecała odpowiedzieć mailowo.
(pp)

ENizalowski

Ernest Niżałowski . Wspomnienie

ENizalowskiBył znanym polonusem, pilotem wojskowym, działaczem polonijnym. Nie ma chyba

polskiego emigranta w Budapeszcie, który by go nie znał. Od wielu już lat pojawiał się na

wszystkich uroczystościach polonijnych w charakterystycznym stalowym mundurze z siwym

wąsem. Opowiadał nieraz niewiarygodne historie ze swojego życia, na podstawie których napisano

książkę i nakręcono film. W Polskim Instytucie Badawczym i Muzeum wspominaliśmy 23 lutego

zmarłego niemal półtora roku temu pana Ernesta Niżałowskiego.

Na wystawie, którą udostępniono w sali galeryjnej naszego Muzeum pokazano szereg

pamiątek po Erneście Niżałowskim, które w większości sam podarował naszej instytucji. Część z

przedmiotów otrzymaliśmy już po jego śmierci od najbliższej rodziny, która zaszczyciła swoją

obecnością otwarcie wystawy.

Goście wydarzenia mieli okazję, poza samą wystawą, zobaczyć fabularyzowany film

dokumentalny o Erneście Niżałowskim pod tytułem „Żołnierz września”. Po prezentacji filmu kilka

słów na jego temat opowiedział jeden z jego twórców Ferenc Zajti.

Kilka ciekawych historii na temat pana Ernesta opowiedział zebranym Endre Maté autor książki

opisującej niezwykle ciekawe losy Ernesta Niżałowskiego.

Wystawa a także towarzyszące jej wydarzenia były zapowiedzią nowego projektu badawczego

PIBM archiwizującego pamiątki i wspomnienia Polonii węgierskiej po 1945 roku.