Matematyczna #kartkazkalendarza

Węgierskie wątki Kazimierza Kuratowskiego nie dotyczą tylko Węgierskiej Akademii Nauk. Poznał się z węgierskim matematykiem Jánosem Neumann, z którym m.in. pracował w 1935 roku na Uniwersytecie Princeton, podczas swojej wizyty studyjnej. Neumann zrobił na nim ogromne wrażenie, kiedy podczas krótkiej podróży berlińską taksówką, opowiedział o teorii mnogości i pomiaru więcej, niż każdy matematyk, z którym Kuratowski do tej pory rozmawiał lub pisał.

26

Tablice upamiętniające ważne postaci i wydarzenie z historii Polski i Węgier (cz.IV)

Cykl autorstwa Izabeli Gass, poświęcony warszawskim tablicom upamiętniającym ważne postaci i wydarzenia z historii Polski i Węgier dobiega końca.

Ostatnia tablica upamiętnia polską solidarność z powstaniem węgierskim 1956 r.
Tablica o wymiarach 92×67 cm z piaskowca pamięci polskiej i węgierskiej solidarności w powstaniu węgierskim 1956 r. znajduje się na pałacu Czapskich przy ul. Krakowskie Przedmieście 5 . Napis w języku polskim i węgierskim brzmi:
Mieszkańcom Warszawy, którzy w tym miejscu spontanicznie i ofiarnie zademonstrowali swoją solidarność z węgierską rewolucją 1956 r., w 50 rocznicę rewolucji tablicę tę ufundowali Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, Ambasada Republiki Węgier, Urząd miasta stołecznego Warszawy.
Tablica została ufundowana w 2006 r.

101052327_1353019281559417_7339192076195594240_n

Tablice upamiętniające ważne postaci i wydarzenie z historii Polski i Węgier (cz.II)

Dzisiaj Izabela Gass przedstawia tablicę upamiętniającą Józsefa Antalla.

Żeliwna tablica pamięci Józsefa Antalla z 1990 r. umieszczona jest na Barbakanie przy ul. Nowogrodzkiej. Napis w języku polskim i węgierskim brzmi:
Antall Jozsef (1896 – 1974) węgierski polityk i działacz społeczny, wielki przyjaciel Polaków, wychodźstwo polskie na Węgrzech w latach II wojny światowej zawdzięcza mu pomoc, opiekę, serce. Polonia Semper Fidelis.
József Antall był węgierskim politykiem, prawnikiem. Jako komisarz rządowy do spraw uchodźczych w randze ministra w latach 1939 – 1944 organizował pomoc dla polskich uchodźców przybyłych na Węgry po klęsce wrześniowej. Odegrał szczególna rolę w organizowaniu szkolnictwa polskiego na Węgrzech. Z jego inicjatywy zebrano ogromną sumę pieniędzy na otwarcie, jedynego wówczas w Europie polskiego gimnazjum w Balatonboglár. Za swoje zasługi otrzymał przydomek „Ojca Polaków”.

101373007_1353014794893199_7717043095371513856_n

Tablice upamiętniające ważne postaci i wydarzenie z historii Polski i Węgier (cz.I)

Izabela Gass przyjrzała się czterem warszawskim tablicom upamiętniającym ważne postacie i wydarzenia z historii Polski i Węgier. Dzisiaj część pierwsza – tablica upamiętniająca Pála Domszky’ego!

***

Granitowa tablica o wymiarach 69×69 cm pamięci Paul Domszky’ego umieszczona jest na budynku przy ul. Nowogrodzkiej 36. Napis w języku polskim i węgierskim brzmi:
W tym miejscu stał dom, w którym w latach okupacji hitlerowskiej mieszkał Paul Domszky (1903 – 1974) z urodzenia Węgier, z serca Polak, Prezes Związku Węgrów w Polsce, niestrudzony badacz i krzewiciel kontaktów polsko-węgierskich, podczas wojny chronił i ratował Polaków.
Tablicę ufundowała Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.

Pál Domszky mieszkał w tym domu od 1933 r. Był działaczem społecznym, historykiem, prawnikiem, konsulem honorowym Królestwa Węgier w latach 1939 – 1945. Jeszcze przed wojną przyczynił się do sprowadzenia z Aleppo szczątków gen. Józefa Bema do rodzinnego Tarnowa. W czasie II wojny założył Związek Węgierski – organizację skupiającą obywateli Węgier żyjących na terenie Generalnej Guberni. Członkostwo w związku dawało pewne przywileje, np. łatwiejszy dostęp do produktów pierwszej potrzeby. Domszky współpracował z AK, wystawiał legitymacje dla osób pochodzenia żydowskiego, które umożliwiały ucieczkę na Węgry. Podczas powstania warszawskiego dostarczał powstańcom broń żołnierzy węgierskich stacjonujących pod Warszawą. W 1999 roku został pośmiertnie odznaczony przez prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego Krzyżem Oficerskim Orderu Zasługi Rzeczpospolitej Polskiej.

101541769_1353010924893586_2174232107319033856_n