Zapraszamy na wystawę fotografii Adriana Spuły „ŁEM Ukryta Kraina”. Autor podczas czterech lat podróżowania po Beskidzie Niskim, Bieszczadach, Pieninach i Beskidzie Sądeckim dotarł do ponad 130 miejscowości, (w tym wielu już dziś nieistniejących) w których do 1947 roku mieszkali Łemkowie. Efektem projektu jest około 700 fotografii z których 120 znalazło się w wydanym albumie. Około 40 zdjęć można obejrzeć w formie powiększeń na naszej wystawie fotograficznej.
Adrian Spuła – fotograf, absolwent Szkoły Filmowej w Łodzi (dyplom w pracowni prof. Wojciecha Prażmowskiego). Pracował jako fotoreporter dla Gazety Wyborczej i Rzeczpospolitej, publikował ponadto w Przekroju, Polityce, Wprost, Newsweeku i Tygodniku Powszechnym. W latach 2007 – 2011 Prowadził zajęcia w Krakowskiej Szkole Filmowej. Od 2010 do 2016 specjalista ds. fotografii srebrowej w Fundacji Lablab. Laureat Konkursu Polskiej Fotografii Prasowej (2002) i Stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego “MŁODA POLSKA” (2011).
„ŁEM Ukryta Kraina” Łemkowskie cerkwie, krzyże i kapliczki. Łemkowie to grupa etnograficzna powstała z wymieszania kultur i obyczajów wielu narodowości. Przodkowie Łemków byli Rusinami, Polakami i wędrującymi łukiem Karpat Wołochami. Dopatrzono się również wpływów słowackich i węgierskich. Jednak jako o jednolitej grupie etnicznej można mówić dopiero od początku XIX wieku. Tym, co wyraźnie odróżniało Łemków od sąsiadów z zachodu i północy, była religia: wyznawali oni obrządek greckokatolicki bądź prawosławny. Przez Beskid Niski biegła granica między kulturą Wschodu i Zachodu. Widoczny rozkwit kultury łemkowskiej przypadł połowę XIX wieku. Wtedy narodziło się na tych terenach kamieniarstwo artystyczne, którego najprężniejsze ogniska znajdowały się w Bartnem i w okolicach Jaślisk. Wywodzący się z ludu twórcy byli autorami bajkowych kapliczek, krzyży przydrożnych i nagrobków cmentarnych. Oprócz przyrody, znaczący wpływ na ich wrażliwość miały architektura cerkiewna i malarstwo ikoniczne. Nie bez znaczenia było też bliskie sąsiedztwo innych kultur, polskiej i żydowskiej. Wielobarwność, otwartość na wpływy z zewnątrz, w połączeniu z kontemplacyjną i uduchowioną sztuką Wschodu –wszystko to sprawiło, że twórczość łemkowskich artystów jest perłą na mapie dziedzictwa kulturowego Karpat i zachwyca do dziś.
