W latach poprzedzających wybuch I wojny światowej niezmiernie majętne małżeństwo Klara i Robert Żeleńscy nadal byli bezdzietni. Postanowili więc adoptować któregoś z polskich Żeleńskich i ożenić go z siostrzenicą Klary. W rodzinnych Grodkowicach ojca Roberta żyło dwóch jego kuzynów: Jan i Karol. Robert Żeleński zaprosił ich na Węgry, by pokazać swoje majętności przedstawić rodzinie żony. Wtedy też dowiedzieli się, że jeden z nich ma poślubić siostrzenicę ciotki Klary –Erzebet i zostać spadkobiercą olbrzymich włości Roberta. Młodzieńcy uznali ten pomysł za mało realny i powrócili do Galicji. Kiedy wybuchła I wojna światowa zostali powołani do wojska. Jana po kontuzji zwolniono i mógł powrócić do rodzinnych Grodkowic, zaś Karol ranny w nogę leczył się w Piszczanach na Słowacji. I wtedy dostał zaproszenie od stryjostwa Żeleńskich do jednego z ich majątków. Tam spotkał Erzebet, tę która miała zostać jego żoną. Ale Karolowi panna się nie spodobała. On jej też nie. Tak więc Karol powrócił na kuracje do Piszczan. W jakiś czas potem znów otrzymał zaproszenie od Żeleńskich. Tym razem do majątku siostry ciotki Klary, gdzie oczekiwała na niego druga siostrzenica ciotki – Klara. Do pałacu zaproszono także jego brata – Jana. Wszak były dwie siostrzenice. Widać było, że Janowi Klara się spodobała od pierwszego wejrzenia. Wtedy Karol jakby na przekór i z zazdrości doszedł do wniosku, że i jemu Klara się podoba. Był przecież pierwszy. Szybko oświadczył się pannie. Zachwyceni wujostwa wyprawili im zaręczyny. Stryj Robert wyreklamował Karola z armii i wysłał do Koszyc, gdzie miał uczyć się języka węgierskiego i zarządzania tak wielkim majątkiem. W Koszycach przyszłego dziedzica Żeleńskich gościnnie podejmowali okoliczni ziemianie. Na jednym z bali poznał Lilly Eötvös. Miłość od pierwszego wejrzenia. Trzeba było tylko wyplątać się z niechcianego narzeczeństwa, co nie było takie proste, bo stryjostwo bardzo nalegało na to małżeństwo. Wreszcie Karol odesłał Klarze pierścionek i wrócił na front. W jakiś czas potem dostał list od swojego brata Jana, że ten zamierza ożenić się z Klarą. Pogratulował mu i życzył szczęścia. W 1918 r. Jan został mężem Klary i spadkobiercą węgierskiej fortuny. Doczekali się trzech synów i do 1945 r. mieszkali na Węgrzech. Po stracie majątków powrócili do Polski i zamieszkali w Krakowie. A Karol? W 1920 r. Karol ożenił się z Lilli i zamieszkali w Grodkowicach. Przyszło na świat dwoje dzieci. Kiedy reforma rolna w 1944 r. pozbawiła ich majątku zamieszkali na Śląsku. Rozstali się po 30 latach małżeństwa. Karol żenił się jeszcze dwa razy. Nie wiadomo co o tym myślała Klara.
Autorka: Izabela Gass
Zdjęcie: ze zbiorów prywatnych autorki; przedstawia modę ślubną z epoki
